IBO PRO 50 – test ręcznej pompy do prób ciśnieniowych po pracy na prawdziwych instalacjach

Po kilku próbach mogę powiedzieć jedno: PRO 50 bardzo pozytywnie mnie zaskoczyła. Nie dlatego, że jest szczególnie skomplikowana. Wręcz przeciwnie. Ręczna pompa do prób powinna być prosta, solidna i przewidywalna. Ma pozwolić napełnić instalację, precyzyjnie zbudować ciśnienie i obserwować układ bez walki z samym sprzętem. W tym zastosowaniu PRO 50 sprawdza mi się bardzo dobrze.

Producent deklaruje dla tego modelu maksymalne ciśnienie 50 bar, wydajność 45 ml na jeden ruch tłoka, zbiornik o pojemności 12 litrów, przyłącze R 1/2” oraz przewód tłoczny długości 1,3 m w stalowym oplocie. Korpus wykonano z aluminium i stali węglowej, a w urządzeniu zastosowano podwójny układ zaworów V1 i V2.

Do czego wykorzystuję taką pompę w praktyce?

Próba szczelności jest jednym z podstawowych sposobów sprawdzenia, czy wykonana albo naprawiona instalacja utrzymuje ciśnienie. Sama czynność nie polega jednak wyłącznie na „nabiciu kilku barów”. Trzeba wiedzieć, jaki odcinek badamy, jakim medium, przy jakim ciśnieniu i przez jaki czas.

Ręczna pompa bardzo dobrze sprawdza się tam, gdzie instalację można bezpiecznie napełnić cieczą i stopniowo zwiększać ciśnienie. Zamiast gwałtownego podawania ciśnienia przez urządzenie elektryczne mam pełną kontrolę nad każdym kolejnym ruchem tłoka.

Taką pompę wykorzystuję między innymi przy:

• sprawdzaniu nowych instalacji wodnych,
• kontroli instalacji po wykonanej naprawie,
• próbach fragmentów instalacji przed ich zabudowaniem,
• diagnostyce podejrzanych odcinków,
• sprawdzaniu instalacji ogrzewania,
• napełnianiu niektórych układów odpowiednim medium.

Producent rozszerza zastosowanie PRO 50 również na instalacje C.O., sieci sprężonego powietrza, układy olejowe, instalacje solarne oraz iniekcję środków przeciw zamarzaniu do istniejących układów C.O.

To ostatnie zastosowanie jest dla mnie szczególnie interesujące, ponieważ oznacza, że urządzenie nie musi służyć wyłącznie do samego testowania szczelności.

Pierwsze wrażenie i jakość wykonania

PRO 50 ma bardzo klasyczną konstrukcję. Otwarty metalowy zbiornik jest jednocześnie podstawą całego urządzenia, na nim znajduje się mechanizm pompy, manometr i dźwignia.

I dobrze.

Przy takim sprzęcie nie potrzebuję zbędnych plastikowych obudów ani elementów, które wyglądają efektownie w katalogu, ale po kilku miesiącach na budowie zaczynają pękać. Narzędzie ma wytrzymać przewożenie w samochodzie, stawianie na posadzce, wilgoć i zwykłe codzienne użytkowanie.

Pierwsze pozytywne wrażenie zrobił na mnie sam wąż. Producent stosuje 1,3-metrowy przewód tłoczny w oplocie stalowym i rzeczywiście czuć, że nie jest to przypadkowy dodatek do urządzenia. Przewód sprawia wrażenie solidnego, jest odpowiednio sztywny i nie wygląda jak element, który po kilku użyciach zacznie wymagać wymiany.

Podobnie oceniam przyłącze i gwint. To rzeczy, które przy pompie używanej zawodowo są ciągle skręcane i rozkręcane. Jeżeli wykonanie jest kiepskie, bardzo szybko zaczynamy to odczuwać. Tutaj gwint sprawia solidne wrażenie i nie mam poczucia, że trzeba obchodzić się z nim wyjątkowo delikatnie.

W praktyce właśnie takie drobiazgi często lepiej mówią o jakości urządzenia niż lakier czy wygląd zbiornika.

Stabilność podczas pracy

Przy pompie ręcznej stabilność jest ważniejsza, niż może się wydawać. Jeśli urządzenie przesuwa się przy każdym ruchu dźwignią, po kilkunastu minutach robi się to zwyczajnie irytujące.

PRO 50 stoi pewnie i podczas pompowania nie mam potrzeby ciągłego poprawiania jej położenia. Sam zbiornik również ma sensowną pojemność. Dwanaście litrów wystarcza do wielu typowych zastosowań, a urządzenie nadal pozostaje na tyle kompaktowe, że można normalnie wozić je w samochodzie serwisowym.

To nie jest mało istotna cecha. W aucie hydraulicznym każde kolejne narzędzie zabiera miejsce, dlatego sprzęt, który jest jednocześnie użyteczny i względnie kompaktowy, ma dla mnie dużą wartość.

Największa zaleta: kontrola nad ciśnieniem

Przy próbie szczelności szybkość nie jest dla mnie najważniejsza.

Znacznie ważniejsze jest to, żeby móc spokojnie obserwować instalację.

PRO 50 podaje według producenta 45 ml cieczy na jeden ruch tłoka. W praktyce oznacza to, że podczas końcowego etapu nabijania mam bardzo dobrą kontrolę nad wzrostem ciśnienia. Jeżeli zbliżam się do wartości próbnej, mogę wykonać jeden spokojny ruch i obserwować manometr. Nie ma sytuacji, w której pompa elektryczna w ułamku sekundy przebija planowaną wartość i trzeba gwałtownie reagować.

Producent przewidział również zawór zrzutowy V2, którym można kontrolowanie obniżyć ciśnienie po przypadkowym przekroczeniu założonej wartości. To proste rozwiązanie, ale bardzo przydatne.

Manometr i odczyt ciśnienia

Manometr w PRO 50 jest czytelny i podczas moich prac nie miałem problemu z obserwacją ciśnienia. Przy normalnej próbie odczyt jest wygodny, a wskazówka zachowuje się przewidywalnie.

Trzeba jednak pamiętać, że skala pompy sięga aż do 50 bar. To duży zakres. Jeżeli wykonujemy próbę instalacji przy stosunkowo niskim ciśnieniu, np. kilku barach, dokładna obserwacja bardzo małych zmian na takim manometrze nie będzie tak wygodna jak na dodatkowym manometrze o węższym zakresie.

Nie traktuję tego jako wady PRO 50. To normalna zasada pomiarowa. Im lepiej zakres manometru odpowiada wartościom, które nas interesują, tym łatwiej obserwować małe zmiany. Jeżeli więc wykonuję bardziej wymagającą diagnostykę przy niskim ciśnieniu, nic nie stoi na przeszkodzie, żeby dodatkowo wykorzystać osobny manometr dobrany konkretnie do danego zakresu.

Napełnianie i odpowietrzanie instalacji

Pompa może być bardzo dobra, ale jeżeli instalacja podczas próby wodnej pozostanie pełna powietrza, wynik może być trudniejszy do interpretacji.

Powietrze jest ściśliwe, woda praktycznie nie. Dlatego przed właściwą próbą trzeba możliwie dobrze odpowietrzyć badany fragment. W PRO 50 napełnianie odbywa się w prosty sposób. Medium znajduje się w otwartym zbiorniku, a kolejne ruchy dźwigni wprowadzają je do instalacji.

Przed samą próbą warto jednak wiedzieć:

• gdzie znajduje się najwyższy punkt instalacji,
• którędy można usunąć powietrze,
• które zawory powinny być otwarte podczas napełniania,
• kiedy układ można uznać za odpowiednio wypełniony.

To już nie jest kwestia jakości pompy, tylko prawidłowego wykonania samej próby.

Czy IBO PRO 50 nadaje się do glikolu?

Tak, i w tym przypadku mamy jasną odpowiedź producenta.

Dambat podaje, że PRO 50 jest przeznaczona między innymi do napełniania instalacji solarnych oraz do iniekcji środków przeciw zamarzaniu do istniejących układów centralnego ogrzewania.

To ważne, bo wcześniej przy takich pompach można spotkać bardzo ogólne opisy ograniczające zastosowanie praktycznie tylko do wody. Tutaj producent wyraźnie przewiduje pracę ze środkami przeciw zamarzaniu.

Po użyciu należy jednak pompę odpowiednio wyczyścić. Producent zaleca dokładne przepłukanie urządzenia czystą wodą po każdym użyciu. Wskazuje też, że zanieczyszczone medium może uszkadzać tłok i uszczelnienia, a ruchome elementy należy regularnie smarować wodoodpornym smarem silikonowym przez kalamitkę znajdującą się w korpusie cylindra. Pompa powinna być również chroniona przed mrozem.

Dla mnie jest to bardzo sensowna konstrukcja właśnie dlatego, że daje możliwość wykorzystania jej również przy układach, które później będą pracowały na medium niezamarzającym.

Porównanie z pompami kosztującymi znacznie więcej

To jest chyba najciekawsza część całego testu.

Miałem styczność również z ręcznymi pompami do prób kosztującymi wyraźnie więcej. Mówimy o urządzeniach, których cena potrafi być nie dwa razy, ale nawet kilka razy wyższa.

I jeżeli mam oceniać je z perspektywy codziennej pracy, nie widzę różnicy proporcjonalnej do ceny.

Nie twierdzę, że wszystkie ręczne pompy są identyczne. Droższe modele mogą mieć inne rozwiązania konstrukcyjne, inne materiały albo drobne elementy poprawiające ergonomię. Natomiast podczas zwykłej próby instalacji najważniejsze dla mnie jest to, czy urządzenie:

• stabilnie buduje ciśnienie,
• dobrze trzyma połączenia,
• ma solidny przewód,
• daje precyzyjną kontrolę,
• nie przecieka,
• można je normalnie serwisować,
• nie wymaga walki podczas pracy.

Pod tym względem PRO 50 nie daje mi poczucia pracy sprzętem z niższej półki.

To ważne, bo łatwo wpaść w pułapkę myślenia, że pompa za 1200 czy 1400 zł musi być trzy razy lepsza od urządzenia kosztującego kilkaset złotych. W praktyce niekoniecznie tak jest.

Jeżeli oba urządzenia pozwalają mi wykonać tę samą próbę w podobnie wygodny sposób, zaczynam patrzeć na stosunek ceny do jakości. I tutaj IBO wypada moim zdaniem naprawdę bardzo dobrze.

A co z trwałością lakieru?

Kto używa takich pomp zawodowo, ten wie, że po pewnym czasie żadna z nich nie wygląda jak nowa.

Pompa stoi na posadzkach, jedzie w samochodzie razem z innymi narzędziami, czasem coś o nią uderzy, czasem przesunie się ją po betonie. Farba zaczyna się wycierać albo miejscami odpryskiwać.

Widziałem to również w pompach kosztujących znacznie więcej. Dlatego dla mnie nie jest wielkim argumentem, że urządzenie za 1000–1400 zł może mieć nieco lepsze wykończenie na początku. Jeśli po kilku latach normalnej pracy zarówno z tańszej, jak i droższej pompy lakier będzie miejscami obity, ważniejsze staje się to, co znajduje się pod nim. Liczy się stan mechanizmu, tłoka, zaworów, przewodu i przyłączy. Pod tym względem konstrukcja PRO 50 daje mi dobre pierwsze rokowania na długą eksploatację.

Wąż i przyłącza – bardzo mocny punkt

To akurat jedna z rzeczy, które zwróciły moją uwagę niemal od razu.

Sam wąż jest solidny, a stalowy oplot daje poczucie, że mamy do czynienia z elementem przeznaczonym do prawdziwej pracy instalatorskiej. Producent podaje długość 1,3 m, która w praktyce jest wystarczająca do wygodnego ustawienia pompy obok badanego odcinka.

Równie dobrze oceniam gwint przyłączeniowy. Przy tego typu sprzęcie właśnie połączenie pomiędzy pompą a instalacją dostaje regularnie „w kość”. Wielokrotne skręcanie, adaptery, redukcje i transport szybko pokazują, czy wykonano je porządnie. Tutaj nie mam żadnych zastrzeżeń. Zarówno przewód, jak i przyłącza wyglądają jak elementy, które powinny wytrzymać długą eksploatację.

Jedna rzecz, którą bym poprawił

Nie znalazłem elementu wpływającego negatywnie na samą próbę ciśnieniową, ale jest jeden drobiazg, który producent mógłby moim zdaniem rozwiązać lepiej.

Chodzi o plastikowy uchwyt blokujący dźwignię pompy podczas transportu i przechowywania. Sam pomysł jest bardzo dobry. Dźwignia po złożeniu pozostaje na miejscu i urządzenie znacznie wygodniej przenosić.

Problem polega na tym, że uchwyt jest zamocowany śrubą, która podczas normalnego użytkowania potrafi się poluzować. Nie jest to poważna wada i w żaden sposób nie przeszkadza podczas wykonywania próby. Bardziej chodzi o drobne irytujące rozwiązanie w sprzęcie, który poza tym jest naprawdę bardzo dobrze przemyślany.

Moim zdaniem nit albo inne trwałe mocowanie byłoby w tym miejscu lepszym rozwiązaniem. Nie trzeba byłoby kontrolować, czy śruba ponownie się nie odkręciła. To właśnie przykład rzeczy, której raczej nie zauważy się podczas oglądania pompy w sklepie. Wychodzi dopiero podczas przewożenia urządzenia i normalnej pracy.

Czy maksymalne 50 bar ma znaczenie?

PRO 50 według producenta może osiągnąć maksymalnie 50 bar. To duża wartość, ale trzeba bardzo wyraźnie powiedzieć jedną rzecz: fakt, że pompa może osiągnąć 50 bar, absolutnie nie oznacza, że każdą instalację należy sprawdzać takim ciśnieniem.

Ciśnienie próbne dobiera się do rodzaju instalacji, jej materiału, przeznaczenia i wymaganej procedury. Nie testujemy rury według zasady „zobaczymy, ile wytrzyma”. Maksymalne ciśnienie pompy mówi nam jedynie o możliwościach samego urządzenia. Nie zastępuje wiedzy o instalacji.

W typowych pracach hydraulicznych najczęściej korzystamy jedynie z części dostępnego zakresu.

Próba szczelności to nie tylko wskazówka manometru

To temat, który warto przy okazji tego testu mocno podkreślić.

Często spotykam się z myśleniem:

„nabiłem 5 bar, poczekałem chwilę, nie spadło – instalacja szczelna”.

Prawidłowa interpretacja wyniku bywa bardziej skomplikowana.

Znaczenie mają między innymi temperatura, materiał instalacji, obecność powietrza, objętość układu i czas stabilizacji. Przy instalacjach wykonanych z tworzywa pojawiają się również odkształcenia przewodów pod wpływem ciśnienia. Dlatego sama pompa jest tylko narzędziem. Nie podejmuje za nas decyzji, czy instalacja jest dobra.

Jeżeli próba ma później stanowić podstawę odbioru albo dokumentacji dla klienta, warto również zapisywać przebieg badania i zastosowane parametry.

Próba wodą czy powietrzem?

Tam, gdzie warunki na to pozwalają i wymagana procedura przewiduje próbę hydrauliczną, woda jest bardzo wygodnym medium. Jest praktycznie nieściśliwa, dlatego układ zachowuje się inaczej niż podczas badania sprężonym gazem. Sprężone powietrze magazynuje znacznie więcej energii i przy awarii może być niebezpieczne. Nie powinno być traktowane jako prosty zamiennik wody tylko dlatego, że kompresor jest pod ręką. Są jednak przypadki, w których użycie wody jest problematyczne. Przykładem mogą być instalacje znajdujące się w temperaturze ujemnej, gdzie pozostawienie nawet niewielkiej ilości wody po próbie mogłoby doprowadzić do zamarznięcia.

Każdą próbę trzeba więc dobrać do konkretnej sytuacji.

PRO 50 szczególnie dobrze sprawdza się wtedy, gdy możemy wykonać klasyczną próbę hydrauliczną albo wykorzystać urządzenie do kontrolowanego napełnienia układu.

Czy kupiłbym IBO PRO 50 za własne pieniądze?

Zdecydowanie tak. I po porównaniu z droższymi pompami odpowiedź jest dla mnie jeszcze prostsza.

Nie widzę przy typowej pracy instalatorskiej różnicy, która uzasadniałaby automatyczne płacenie kilku razy więcej za inną ręczną pompę tylko dlatego, że ma bardziej znane logo. PRO 50 robi to, czego od niej oczekuję. Stabilnie stoi, dobrze buduje ciśnienie, ma solidny przewód, porządne przyłącza i daje dobrą kontrolę podczas próby.

Jedynym elementem, który rzeczywiście bym zmienił, jest sposób zamocowania plastikowego uchwytu blokującego dźwignię podczas transportu. Poza tym trudno mi znaleźć coś, co istotnie przeszkadzałoby mi podczas pracy.

Biorąc pod uwagę cenę i jakość wykonania, uważam IBO PRO 50 za sprzęt o bardzo dobrym stosunku ceny do jakości. Dla hydraulika wykonującego normalne próby instalacyjne jest to moim zdaniem jeden z tych przypadków, w których nie trzeba przepłacać, żeby dostać solidne narzędzie.

Dla kogo ta pompa ma najwięcej sensu?

Przede wszystkim dla hydraulików, instalatorów, serwisantów i firm wykonujących próby instalacji.

Ręczna konstrukcja sprawdzi się szczególnie dobrze przy mniejszych i średnich układach oraz podczas diagnostyki wydzielonych fragmentów instalacji.

Jeżeli ktoś napełnia bardzo duże systemy, w których trzeba przepompować setki litrów medium, pompa elektryczna będzie naturalnie wygodniejsza.

Do codziennego serwisu ręczna PRO 50 ma jednak dużą przewagę: jest prosta, niezależna od zasilania i gotowa do pracy praktycznie od razu. Producent właśnie brak konieczności dostępu do energii elektrycznej wskazuje jako jedną z podstawowych zalet tego modelu.

Jak dbać o IBO PRO 50?

Jeżeli narzędzie ma pracować przez lata, warto o nie normalnie zadbać.

Producent zaleca po każdym użyciu dokładne przepłukanie pompy czystą wodą. Szczególnie ważne jest to po pracy z innymi mediami albo przy cieczy zawierającej zanieczyszczenia, ponieważ mogą one prowadzić do zużycia tłoka i uszczelnień. Ruchome elementy należy okresowo smarować wodoodpornym smarem silikonowym przez kalamitkę w korpusie cylindra, a urządzenie powinno być zabezpieczone przed zamarznięciem.

To nie są skomplikowane czynności serwisowe. Jeśli po pracy poświęcimy urządzeniu kilka minut, nie ma powodu, żeby traktować ręczną pompę jako sprzęt jednorazowy.

Próby szczelności instalacji – Olsztyn i okolice

IBO PRO 50 zostaje w moim wyposażeniu i będzie regularnie wykorzystywana podczas wykonywania prób szczelności u klientów.

Sama pompa to jednak tylko część usługi. Najpierw ustalam, jaki fragment instalacji ma zostać sprawdzony, jak można go wydzielić oraz w jakich warunkach można przeprowadzić próbę. Dopiero później instalacja jest przygotowywana, napełniana, odpowietrzana i poddawana właściwemu badaniu.

W razie potrzeby wynik próby może zostać również przedstawiony w formie protokołu zawierającego między innymi zastosowane medium, osiągnięte ciśnienie, czas obserwacji i wnioski z badania.

Próby szczelności wykonuję między innymi po naprawach, przy podejrzeniu ukrytej nieszczelności, przed zakryciem instalacji oraz w sytuacjach, gdy klient potrzebuje potwierdzenia stanu konkretnego odcinka.

Jeżeli potrzebujesz wykonania próby szczelności instalacji w Olsztynie lub okolicy, możesz przesłać zdjęcia instalacji oraz krótki opis problemu. Na ich podstawie łatwiej będzie określić właściwy sposób badania.

A jeśli chcesz zamówić pompę IBO PRO 50 od producenta lub dowiedzieć się więcej, wpadnij na ich stronę: https://dambat.pl/products/pr-50-pompa-reczna-do-prob-cisnieniowych

Najczęściej zadawane pytania

1. Do czego służy IBO PRO 50?

Pompa służy przede wszystkim do wykonywania prób ciśnieniowych instalacji. Producent przewiduje jej zastosowanie przy instalacjach wodnych, C.O., układach olejowych i sieciach sprężonego powietrza, a także przy napełnianiu instalacji solarnych i iniekcji środków przeciw zamarzaniu do układów C.O.

2. Jakie maksymalne ciśnienie osiąga PRO 50?

Producent podaje maksymalne ciśnienie 50 bar, czyli 5 MPa. Nie oznacza to jednak, że każdą instalację wolno testować taką wartością. Ciśnienie próbne dobiera się do konkretnego systemu.

3. Czy PRO 50 nadaje się do glikolu?

Producent dopuszcza urządzenie do iniekcji środków przeciw zamarzaniu do istniejących układów C.O. oraz napełniania instalacji solarnych. Po pracy pompę należy dokładnie przepłukać czystą wodą.

4. Ile cieczy pompa podaje na jeden ruch?

Według danych producenta objętość robocza wynosi 45 ml na jeden skok tłoka.

5. Jaką pojemność ma zbiornik?

Zbiornik ma pojemność 12 litrów. (

6. Czy pompa potrzebuje prądu?

Nie. PRO 50 jest całkowicie ręczna. Dzięki temu można wykonywać próby również w miejscach, w których nie ma jeszcze zasilania elektrycznego.

7. Czy nadaje się do ogrzewania podłogowego?

Może zostać wykorzystana jako urządzenie do napełnienia i wytworzenia ciśnienia podczas odpowiednio prowadzonej próby instalacji. Sama procedura powinna jednak odpowiadać wymaganiom producenta konkretnego systemu ogrzewania podłogowego.

8. Czy warto kupić PRO 50 zamiast droższej ręcznej pompy?

Z mojego doświadczenia przy typowych pracach instalatorskich różnica użytkowa względem wielu znacznie droższych ręcznych pomp jest niewielka. PRO 50 oceniam bardzo wysoko właśnie ze względu na stosunek ceny do jakości.

9. Co w IBO PRO 50 można poprawić?

Najbardziej przeszkadza mi sposób zamocowania plastikowego uchwytu blokującego dźwignię podczas transportu. Śruba potrafi się poluzować. Sam uchwyt nie wpływa na działanie pompy, ale moim zdaniem lepiej sprawdziłoby się trwalsze mocowanie, np. nit.

10. Czy Pro Hydraulik wykonuje próby szczelności z protokołem?

Tak. W zależności od charakteru zlecenia próba może zostać udokumentowana protokołem zawierającym zakres badanego odcinka, medium próbne, ciśnienie, czas obserwacji i wynik.